ఐజ్వాల్, ట్రైనెట్ న్యూస్, అక్టోబర్ 14:
ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లో ఆర్థికాభివృద్ధిని వేగవంతం చేసేందుకు బ్యాంకింగ్ సేవలను విస్తరించి, రుణాల లభ్యతను మెరుగుపరచాలని కేంద్ర ఈశాన్య ప్రాంత అభివృద్ధి, విద్యాశాఖల సహాయ మంత్రి డాక్టర్ సుకాంత మజుందార్ పిలుపునిచ్చారు. బ్యాంకులు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు సమన్వయంతో పనిచేయాలని సూచించారు. మిజోరం విశ్వవిద్యాలయంలో అక్టోబర్ 13న నిర్వహించిన ‘నార్త్ ఈస్ట్ బ్యాంకర్స్ కాన్‌క్లేవ్–3.0’లో ఆయన ప్రసంగించారు.
ఈశాన్య ప్రాంతంలో ఆర్థిక సేవల విస్తరణలో పురోగతి సాధించినట్లు మంత్రి తెలిపారు. కొత్తగా 131 బ్యాంకు శాఖలు, 126 ఏటీఎంలను ఏర్పాటు చేశామన్నారు. గుర్తించిన 9,479 గ్రామాల్లో 6,905 గ్రామాలకు బ్యాంకు శాఖ లేదా ఇండియా పోస్ట్ పేమెంట్స్ బ్యాంక్ (ఐపీపీబీ) సేవలు అందుబాటులోకి వచ్చాయని వివరించారు. ఇది సుమారు 73 శాతానికి సమానమని పేర్కొన్నారు.
స్థానిక పొదుపులు స్థానిక పెట్టుబడులుగా మారాలి
ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లో రుణాలు–డిపాజిట్ల నిష్పత్తిపై మంత్రి ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. మణిపూర్, అసోం రాష్ట్రాలు జాతీయ నిష్పత్తి 79.5 శాతానికి సమానంగా లేదా అంతకంటే ఎక్కువగా ఉండగా, మిజోరం సహా పలు రాష్ట్రాలు వెనుకబడి ఉన్నాయన్నారు. ప్రజల పొదుపులను స్థానిక పెట్టుబడులు, వ్యాపార అవకాశాలుగా మార్చేందుకు బ్యాంకులు కృషి చేయాలని సూచించారు.
ప్రతి బ్యాంకుకు ప్రత్యేక రుణ లక్ష్యాలు నిర్దేశించి, రాష్ట్రస్థాయి బ్యాంకర్ల కమిటీల ద్వారా క్రమం తప్పకుండా సమీక్షించాలని కోరారు. విశ్వసనీయ భూ రికార్డులు అందుబాటులో ఉంచడం, అర్హమైన కరెంట్, సేవింగ్స్ ఖాతాలకు ఆధార్ అనుసంధానం పూర్తి చేయడం, పీఎం స్వనిధి పథకంలో భాగస్వామ్యాన్ని పెంచడం అవసరమన్నారు. రైతులు, సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్యతరహా పరిశ్రమలు, మహిళా పారిశ్రామికవేత్తలు, పర్యాటక వ్యాపారాల నుంచి వచ్చే ఆచరణసాధ్యమైన రుణ ప్రతిపాదనలను బ్యాంకులు చొరవతో పరిశీలించాలని సూచించారు.
మరో 2,574 గ్రామాలకు సేవలు అందాలి
ఇంకా 2,574 గ్రామాలకు బ్యాంకింగ్ సేవలు చేరాల్సి ఉందని మజుందార్ తెలిపారు. వీటిలో 2,515 గ్రామాలకు ఐపీపీబీ ద్వారా, 59 గ్రామాలకు ప్రత్యక్ష బ్యాంకు శాఖల ద్వారా సేవలు అందించాల్సి ఉందన్నారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, బ్యాంకులు స్పష్టమైన గడువులు నిర్దేశించుకుని ఈ ప్రక్రియను వేగవంతం చేయాలని కోరారు.
అనువైన భవనాలు, అన్ని కాలాల్లో రాకపోకలకు అనుకూలమైన రహదారులు, వీసాట్ లేదా ఫైబర్ అనుసంధానం లేకపోవడం ప్రధాన సవాళ్లుగా ఉన్నాయని పేర్కొన్నారు. సేవలు ప్రారంభించాల్సిన ప్రతి ప్రాంతానికి సంబంధించి బాధ్యతలు, గడువులను ప్రధాన కార్యదర్శులు నిర్దేశించాలని సూచించారు. ఏర్పాట్లు పూర్తయిన ప్రాంతాల్లో బ్యాంకులు వెంటనే సేవలు ప్రారంభించాలని, పూర్తిస్థాయి శాఖలు ఏర్పాటు చేయలేని చోట బ్యాంకింగ్ ప్రతినిధులు, బీసీ సఖీలను నియమించాలని కోరారు.
బ్యాంకు శాఖల ఏర్పాటుకు జనాభా ప్రమాణం తగ్గింపు
కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా మార్గదర్శకత్వంలో 2024 డిసెంబర్‌లో అగర్తలాలో జరిగిన రెండో బ్యాంకర్ల సదస్సులో ఆరు అంశాలతో కార్యాచరణ ప్రణాళిక రూపొందించినట్లు మంత్రి గుర్తుచేశారు. బ్యాంకు శాఖలు, ఏటీఎంల పెంపు, బ్యాంకింగ్ సేవలు లేని గ్రామాలకు సేవల విస్తరణ, తక్కువ శాఖలు ఉన్న జిల్లాలపై దృష్టి, ప్రాంతీయ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా నిబంధనల సవరణ, ప్రత్యక్ష ప్రయోజన బదిలీ సేవలను అందరికీ చేరువ చేయడం ఈ ప్రణాళికలో ప్రధాన అంశాలన్నారు.
దేశవ్యాప్తంగా బ్యాంకు శాఖ ఏర్పాటుకు జనాభా ప్రమాణం 3,000 ఉండగా, ఈశాన్య ప్రాంతంలో గ్రామాల సమూహం ప్రాతిపదికన దానిని 2,000కు తగ్గించినట్లు తెలిపారు. ప్రాంతీయ బ్యాంకింగ్ లోటుపాట్ల పరిష్కారానికి తొలి సదస్సును 2023 ఏప్రిల్‌లో న్యూఢిల్లీలో నిర్వహించినట్లు పేర్కొన్నారు.
వ్యవసాయం, పర్యాటకం, వ్యాపారాలు, మౌలిక సదుపాయాల రంగాల్లో ఈశాన్య ప్రాంతానికి విస్తృత అవకాశాలు ఉన్నాయన్నారు. రైతులు, పారిశ్రామికవేత్తలు, చిన్న వ్యాపారులు ఈ అవకాశాలను వినియోగించుకునేందుకు సులభంగా, అందుబాటు వ్యయంతో రుణాలు లభించాలని స్పష్టం చేశారు. సదస్సులో బ్యాంకింగ్ మౌలిక వసతులు, చిన్న పరిశ్రమలు–మహిళా పారిశ్రామికవేత్తలు, వ్యవసాయ రుణాలు, మౌలిక సదుపాయాలకు నిధుల సమీకరణపై నాలుగు ప్రత్యేక చర్చలు నిర్వహించారు.
ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ మార్గదర్శకత్వంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం విధానపరమైన అడ్డంకులను తొలగిస్తూ బ్యాంకింగ్ కార్యాచరణ పురోగతిని పర్యవేక్షిస్తోందని మంత్రి తెలిపారు. ఈశాన్య ప్రాంత అభివృద్ధికి కేంద్ర మంత్రి జ్యోతిరాదిత్య ఎం. సింధియా అందిస్తున్న మార్గదర్శకత్వాన్ని ప్రస్తావించారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, బ్యాంకులు, కేంద్ర సంస్థలు స్పష్టమైన బాధ్యతలు, నిర్దిష్ట గడువులతో పనిచేస్తే మిజోరం సహా ఈశాన్య ప్రాంతమంతటా ఉపాధి అవకాశాలు, జీవనోపాధులు మెరుగుపడి సుస్థిర అభివృద్ధి సాధ్యమవుతుందని పేర్కొన్నారు.
