ట్రై నెట్ న్యూస్సంపాదకీయంపేరి నాగేశ్వరరావు.
మనిషి జీవితాన్ని మార్చేది పరిస్థితులు కాదు... ఆ పరిస్థితులను మనం చూసే దృక్పథం. ఒకే సమస్య ఇద్దరు వ్యక్తులకు ఎదురైనా, ఒకరు కుంగిపోతారు.. మరొకరు దానిని అవకాశంగా మార్చుకుంటారు. తేడా వారి పరిస్థితుల్లో కాదు.. వారి ఆలోచనా విధానంలో ఉంటుంది.
అందుకే ప్రతి మనిషి జీవితంలో సానుకూల దృక్పథం అత్యంత విలువైన సంపద. డబ్బు పోతే తిరిగి సంపాదించవచ్చు. పదవి పోతే మళ్లీ పొందవచ్చు. ఆస్తి పోతే కష్టపడి సంపాదించవచ్చు. కానీ మనలోని ఆత్మవిశ్వాసం, ఆశ, ధైర్యం కోల్పోతే జీవిత ప్రయాణమే భారంగా మారుతుంది.
ఈ కారణంగానే ప్రతి తల్లిదండ్రి తమ పిల్లలకు, ప్రతి కుటుంబం తమ సభ్యులకు, ప్రతి విద్యాసంస్థ తమ విద్యార్థులకు, ప్రతి కంపెనీ తమ ఉద్యోగులకు, ప్రతి సంస్థ తమ సభ్యులకు ఒక ముఖ్యమైన విషయాన్ని తప్పనిసరిగా నేర్పించాలి — “ఎలాంటి పరిస్థితి వచ్చినా సానుకూలంగా ఆలోచించు.. ధైర్యంగా ముందుకు సాగు.”
సానుకూల దృక్పథం అంటే ఏమిటి?
సానుకూల దృక్పథం అంటే జీవితంలో సమస్యలు లేవని భావించడం కాదు. కష్టాలు వచ్చినప్పుడు వాటిని చూసి భయపడకుండా, వాటిని అంగీకరించి పరిష్కారం కోసం ప్రయత్నించడం.
“ఎందుకు నాకు మాత్రమే ఇలా జరుగుతోంది?” అని ప్రశ్నించుకోవడం కన్నా..
“ఇప్పుడు నేను ఏమి చేయాలి?”
అని ప్రశ్నించుకోవడం సానుకూల దృక్పథం.
“నా వల్ల కాదు” అని వెనక్కి తగ్గడం కన్నా..
“ప్రయత్నిస్తే సాధించగలను”
అనే నమ్మకంతో ముందుకు వెళ్లడం సానుకూల దృక్పథం.
మన ఆలోచనలే మన భవిష్యత్తుకు బీజాలు
మనిషి ముందుగా తన మనసులో గెలవాలి. మనసులో ఓడిపోయిన వ్యక్తి బయట ఎంతటి అవకాశాలు ఉన్నా వాటిని ఉపయోగించుకోలేడు.
ప్రతిరోజూ మనం మనతో మనం మాట్లాడుకుంటాం. ఆ మాటలు మన ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంచేవిగా ఉండాలి.
“నేను చేయగలను.”
“నేను నేర్చుకోగలను.”
“తప్పు జరిగితే సరిదిద్దుకోగలను.”
“ఈ కష్టం కూడా దాటిపోతుంది.”
“రేపు ఈరోజుకంటే మెరుగ్గా ఉంటుంది.”
ఇలాంటి ఆలోచనలు మనలో కొత్త శక్తిని నింపుతాయి.
కుటుంబమే మొదటి పాఠశాల
సానుకూల దృక్పథం పెంపొందించడానికి కుటుంబం కంటే గొప్ప స్థలం లేదు.
పిల్లలు పరీక్షల్లో తక్కువ మార్కులు తెచ్చినప్పుడు వారిని అవమానించడం కాదు.. ఎక్కడ తప్పు జరిగిందో తెలుసుకుని మళ్లీ ప్రయత్నించేలా ప్రోత్సహించాలి.
పిల్లలు ఒక పని చేయలేకపోయినప్పుడు “నీకు ఏమీ రాదు” అని చెప్పడం వారి మనసులో ప్రతికూల భావనను నాటుతుంది. అదే “ఇది మొదటిసారి కాబట్టి కష్టం అనిపించింది.. మరోసారి ప్రయత్నిస్తే తప్పకుండా సాధిస్తావు” అని చెప్పడం వారి ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంచుతుంది.
ఒక తల్లిదండ్రి మాట పిల్లల భవిష్యత్తును నిర్మించగలదు.. అదే మాట వారి ఆత్మవిశ్వాసాన్ని కూడా దెబ్బతీయగలదు.
కాబట్టి ఇంట్లో విమర్శల కంటే ప్రోత్సాహం ఎక్కువగా ఉండాలి. కోపం కంటే సంభాషణ ఎక్కువగా ఉండాలి. పోలికల కంటే ప్రోత్సాహం ఎక్కువగా ఉండాలి.
సంస్థ విజయంలో సానుకూలత పాత్ర
ఒక సంస్థ విజయానికి భవనం, యంత్రాలు, పెట్టుబడులు మాత్రమే కారణం కావు. అక్కడ పనిచేసే మనుషుల ఆలోచనా విధానమే సంస్థకు అసలైన బలం.
ఉద్యోగి చేసిన మంచి పనిని గుర్తించి ప్రశంసించే సంస్థలో ఉత్సాహం పెరుగుతుంది. తన అభిప్రాయాన్ని స్వేచ్ఛగా చెప్పగలిగే వాతావరణం ఉన్నప్పుడు సృజనాత్మకత పెరుగుతుంది. తప్పు చేసిన ఉద్యోగిని అవమానించకుండా, ఆ తప్పు నుంచి నేర్చుకునే అవకాశం ఇచ్చినప్పుడు సంస్థ మరింత బలపడుతుంది.
మంచి నాయకుడు ఆదేశాలు ఇచ్చేవాడు మాత్రమే కాదు.. తన బృందంలో నమ్మకాన్ని, ధైర్యాన్ని, ఉత్సాహాన్ని నింపేవాడు.
అపజయాన్ని భయపడకండి
అపజయం అంటే మనం పనికిరామని అర్థం కాదు. అది మనం ఇంకా నేర్చుకోవాల్సి ఉందని చెప్పే ఒక పాఠం.
జీవితంలో విజయం సాధించిన ప్రతి వ్యక్తి వెనుక ఎన్నో వైఫల్యాలు, నిరాశలు, విమర్శలు, కష్టాలు ఉంటాయి. కానీ వారు ఆగలేదు.
అందుకే ఓటమి వచ్చినప్పుడు మనల్ని మనం ప్రశ్నించుకోవాలి:
“నేను ఎందుకు ఓడిపోయాను?” కాదు..
“ఈ ఓటమి నాకు ఏమి నేర్పింది?”
అని.
ఈ ఒక్క ఆలోచన మన జీవిత దిశను మార్చగలదు.
ఇతరులతో పోల్చుకోవడం మానుకోవాలి
ప్రతి మనిషి జీవితం ఒక ప్రత్యేకమైన ప్రయాణం. అందరి పరిస్థితులు ఒకేలా ఉండవు. అందరి అవకాశాలు ఒకేలా ఉండవు.
కాబట్టి ఇతరులతో పోల్చుకుని బాధపడటం మానుకోవాలి.
నిన్నటి మనకంటే ఈరోజు మనం మెరుగ్గా ఉన్నామా?
అదే అసలైన ప్రశ్న.
రోజుకు ఒక మంచి అలవాటు పెంచుకుంటే, రోజుకు ఒక మంచి విషయం నేర్చుకుంటే, రోజుకు ఒక మంచి పని చేస్తే.. కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత మన జీవితంలో ఎంతటి మార్పు వస్తుందో ఊహించలేం.
కృతజ్ఞత మనసుకు ప్రశాంతత ఇస్తుంది
మన దగ్గర లేనివాటిని లెక్కపెట్టుకుంటూ ఉంటే మనసుకు ఎప్పటికీ సంతృప్తి ఉండదు.
మనకు ఉన్న కుటుంబం, ఆరోగ్యం, ఆహారం, ఇల్లు, స్నేహితులు, విద్య, ఉద్యోగం, అవకాశాలు.. మన జీవితంలో మనకు సహాయం చేసిన వ్యక్తులు.. వీటిని గుర్తు చేసుకుని కృతజ్ఞతతో ఉండటం మనసులో సానుకూలతను పెంచుతుంది.
కృతజ్ఞత ఉన్న చోట అసంతృప్తి ఎక్కువకాలం నిలవదు.
మంచి మాటకు ఎంతో శక్తి ఉంది
మన మాట ఒకరి జీవితాన్ని మార్చగలదు.
“బాగా చేశావు.”
“నువ్వు సాధించగలవు.”
“నేను నీతో ఉన్నాను.”
“ఒక్కసారి మరోసారి ప్రయత్నించు.”
ఈ చిన్న మాటలు కూడా ఒక మనిషికి ఎంతో పెద్ద బలాన్ని ఇస్తాయి.
అందుకే మనం ఇతరులను కిందకు లాగే మాటలు కాకుండా, పైకి తీసుకెళ్లే మాటలు మాట్లాడాలి.
సానుకూల సమాజం కోసం మనందరి బాధ్యత
సానుకూల దృక్పథం కేవలం వ్యక్తిగత విజయానికి మాత్రమే కాదు.. కుటుంబం, సంస్థ, సమాజం, దేశ అభివృద్ధికి కూడా అవసరం.
ప్రతి కుటుంబం ప్రేమను నేర్పాలి.
ప్రతి పాఠశాల విలువలను నేర్పాలి.
ప్రతి సంస్థ బాధ్యతను నేర్పాలి.
ప్రతి నాయకుడు నమ్మకాన్ని పెంచాలి.
ప్రతి వ్యక్తి మానవత్వాన్ని ఆచరించాలి.
అప్పుడు సమాజంలో ద్వేషం తగ్గుతుంది.. సహకారం పెరుగుతుంది. నిరాశ తగ్గుతుంది.. ఆశ పెరుగుతుంది. సమస్యలు పెరిగినా వాటిని పరిష్కరించే సామర్థ్యం పెరుగుతుంది.
చివరగా...
మనిషి జీవితంలో అతిపెద్ద పెట్టుబడి డబ్బు కాదు.. మంచి ఆలోచన.
సానుకూల దృక్పథం ఉన్న మనిషి కష్టాల్లోనూ అవకాశాన్ని చూస్తాడు. అపజయంలోనూ పాఠాన్ని చూస్తాడు. విమర్శల్లోనూ మార్పుకు అవకాశం చూస్తాడు. చీకటిలోనూ వెలుగును వెతుకుతాడు.
కాబట్టి మన పిల్లలకు ఆస్తులు ఇవ్వడంతో పాటు ఆత్మవిశ్వాసాన్ని ఇవ్వాలి. విద్యతో పాటు విలువలను నేర్పాలి. ఉద్యోగంతో పాటు బాధ్యతను నేర్పాలి. విజయంతో పాటు వినయాన్ని నేర్పాలి. జీవితంలో కష్టాలు వచ్చినప్పుడు కుంగిపోకుండా నిలబడే ధైర్యాన్ని నేర్పాలి.
ఆలోచన మారితే జీవితం మారుతుంది.
దృక్పథం మారితే దిశ మారుతుంది.
దిశ మారితే గమ్యం మారుతుంది.
అందుకే ఈ రోజు నుంచే మనం ఒక నిర్ణయం తీసుకుందాం:
ప్రతికూలతను పెంచం.. సానుకూలతను పంచుదాం.
నిరాశను కాదు.. నమ్మకాన్ని నింపుదాం.
విమర్శించడమే కాదు.. ప్రోత్సహిద్దాం.
మన జీవితాన్ని మాత్రమే కాదు.. మన చుట్టూ ఉన్న వారి జీవితాలను కూడా వెలుగులతో నింపుదాం.
సానుకూల దృక్పథం ఒక అలవాటు కాదు.. అది ఒక జీవన విధానం.
